¡Kamisaki wasitata!
Jichhaxa mapana jiwasaxa jiqhatastana, ukata mä juk'a "internauta"
masinakata kumunanakapata yatiqawaytana "internautas", ukata taqi tuquta
laphinaka uñjañani. Qamawisana taqi kasta jaqinakawa utji,
yaqhipaxa jakawisaru mayjt'ayañataki ukata jiqhataraksnawa kunaymana
jakasirinaka. Taqi ch'uxñanakaxa, uywanakasa kumunasaru jiwa uñtaki
churi.
¿Jumaxa yatiña muntati khithisa, kunanakasa pachpa jach'a
markapana "internauta" masinakamana jak'apana jaki? Ukjamasa jupanakaxa
jach'a ayllumana kunanakasa utjki ukanakata yatiña munapxarakpachawa.
Aruskipawi
jiskt'anaka.
-
¿Jach'a markamana qhawqha jakasirinakanisa?
¿Khithisa jakhuwayi? ¿Kunjamasa lurasi? ¿Markamana
p'iqinchirinakaxa jaqi jakhuña lurapxiti? Mä yuwanina aka
jakhuwinakaxa sapa yuwaniru juk'ampi phuqt'asxi ukjawa suma sartañataki
lurasi. ¿Sapa kutita jani ukaxa awisakicha lurasi? ¿Sapa qhawqha
pachasa lurasi? ¿Kunasa jakhusi? ¿Aka jakhuwinakaxa kunsa saña
muni?
-
¿Yuwanisaxa qhawqha jakasirinakanisa? ¿Kawkinsa
uka yatiyawi jiqhatsna? ¿Mä aylluna jakasirinakapi
uñt'añaxa askipachati? ¿Qamaskta ukana wali
askipachati?
-
¿Ayllumana qhipa phisqha tunka maranakana
jakasirinakaxa jilawayiti jani ukaxa juk'aptawayicha? ¿Kunatapachasa
jumaxa yattati?
-
¿Yuwanisana qhawqha maraninakasa juk'ampi utji
uka tantiyasmati? ¿Achilanakacha, jani ukaxa waynanakacha juk'ampi utji?
¿Kumunasana, walja yuwaninakata jisk'a wawanakana utji?
-
¿Pachpa utanti achilanakaxa jakapxi jani ukaxa
uta uñjaña achilanakancha jakapxi?
-
¿Qamawisana jaqinakaxa nayraqataru mistuñatakixa
kunsa lurapxi? ¿Walja yapuchirinakata, irnaqirinakacha jani ukaxa
alxirinakacha utji? ¿Warminakacha, chachanakacha juk'ampi utji? ¿Walja
jach'a yatirinakata, yatichirinakacha jani ukaxa walja kasta irnaqirinakacha
utjpachati? ¿Utancha, yaqha chaqt'ancha jaqixa irnaqi?
-
¿Qamawisana uraqita jani ukaxa pachacha jumana
irnaqawimaru yaqha irnaqirinakarusa walt'aypacha? ¿Umasa, jawirasa,
larama qutasa, qullunakasa, qhuyanakasa jani ukaxa jach'a irnaqawinakacha
akanakaru mayjt'ayi? ¿Kunjamata?
-
¿Jakaskta ukana jiwa chaqt'anakaxa, jayraña,
anataskaña akanakaxa yuwanisaru qullqi churpachati? ¿Jumaxa
kunatapachasa uka parlasmati?
-
¿Yuwanisana jak'ana jach'a yatiqaña uta
utjiti? ¿Kuna kasta jach'a yatiqawinakasa yatiqañataki utji?
-
¿Yuwanisana jaqinakaxa jani kuna lurañanipki
ukjaxa kunsa lurapxi? ¿Kuna kasta anatawinakasa juk'amp
uñt'atanakaxa?
-
¿Jakaskta ukana kunjamasa qullirinakaxa qullapxi?
¿Qulla uskupxtamti, ukjamachi ukjaxa jumaxa kuna usutakisa uka yattati?
¿Uka jak'ana qullaña uta utjiti? ¿Jach'a jani walt'awi utji
ukjaxa jumaxa kunsa lurta? ¿Jumaxa kunjamsa thuqtasta jani walt'awi
utji ukjaxa? ¿Qullan utankawaytati? ¿Kawkiri qullaña utasa
suma uka yattati?
-
¿Qamawisana kuna uywanakasa, quranakasa uka pachpana
utji? ¿Kawkiri uywasa chhaqhañampiti? ¿Kunjamsa uka uywanakaru
chhaqhañampipxi ukanakaru uñjapxi?
-
¿Qamasqta ukana kunjamsa mä tuqita yaqha
tuqiru sarta? ¿Kunjamsa jaqinakaxa uywanaka, quranaka apapxi? ¿Kuna
kasta autunakarusa sarañatakixa makatta? ¿Kayukiti sarapxta?
-
¿Wawanakana anatañapatakixa, uka chaqt'anakaxa
utjiti? ¿kawkirinakasa wali munata ukat khawkjansa utji? Jumaxa uka
chaqt'ata
parlapxita.
-
¿Yuwanisana wawanakaxa kuna kasta anatawinaksa
anatapxi? ¿Yuwanisana wawana anatañapatakixa utjiti?
¿Yatiña utana kuna kasta anatawinaksa juk'ampi anatapxi?
¿Marpachana yatiqawimana, mä urusa jani ukaxa mä simana anatawixa
utjiti? ¿Mä kusisiña uruxa anatawinakatakixa utjiti? Jumaxa
kidlink jach'a yatiqawiparu "jichhurunakana uñt'at anatawinakap
tumpt'asmati", kunatix aka uraqin wawanakax yaqha kasta anatawinaka
Yesterday
and Today Popular Games ukana qillqapxatayna.
-
¿Yuwanisana mä tumpt'irixa kuna kasta manq'sa
jiqhataspa? ¿Aka jach'a yatiqawinkapki uka masinakamaxa kunsa suyapxaspa,
markamaru sarapxaspa, jumampi parlapxaspa ukjaxa? ¿Uka pachpana
uñt'ata manq'anakaxa utjiti? Ampsuma, jiwasanakaru uñt'ayapxita
-
kidlinankapki uka masinakaxa yaqha kasta manq'anakata
kunjamasa phayaña taqi akanakaxa
Multicultural Recipe Book
ukankiwa. ¿Jach'a markaman aka jach'a yatiqawina yatiqasipkta uka
phaxsinakana kuna kasta phunchawinakasa utji? ¿Kunjamasa uka
urunaka kusisiyapxta? ¿Markamana tantachawinaka, jach'a urunaka
amtaña, pachamamaru wajt'aña, uñicht'awinaka taqi akanakaxa
utjiti? ¿Uka phunchawinakana wali munata manq'a manq'tati? ¿Yaqha
kasta munata isi uskustati? Yaqha chaqt'ata juk'ampi yatiñatakixa
Multicultural
Calendario tumpt'añani.
-
¿Parlta uka aruma kuna qutu arusa wali aski?
¿Kawkiri arunaksa yaqha markata tumpt'iri jutirixa yatiñapa?
Kidlink sapa mayni masinakaxa arupana, qutu arunaka yatichasaxa, wali
kusisipxi:
Lurawinaka
-
¿Qutusana yatiqirinakaxa tatanakapaxa kunsa juk'ampi lurapxi?
¿Kunjamsa yatisma? Taqi yatiqirinakampi walja kasta thaqañanaka
jiqhatapxasma. Jach'a yatiqawinkapki uka "internaut" masinakampi mistunaka
chikayañani ¿Kunatsa mayjt'atanakapacha? ¿Yuwnisata kunsa
sapxistu? Response
jat'uchana kutiyanaka walicha jani walicha uka uñjañani ukata
jach'a yatiqawinkapki uka masinakana tatanakapaxa kuna kasta irnaqawsa lurapxi
uka thaqañani.
-
Yuwanimampsa jani ukaxa tatamampi mamamampsa
parlañani, ukata kulintantinakamaru, uñt'atanakamaru markamana
wali uñt'ata manq'a phayañanakata jat'ucha lurañataki
jiskt'añani. Mä panka uka phayañanakampi lurañani,
ukata jach'a yatiqawinkapki, yaqha markanakaru, yaqha yatiqaña utanakaru
apayañani?. Jach'a yatiqawi "on-line" tukuñatakixa "Aka uraqina
taqpacha manq'anaka utjki" ukata mä phunchawi lurañani.
Yaqha markanakana yatiqirinakata manq'anakapata mä jat'ucha lurañani,
ukata jumana manq'askta uka jat'ucharu uchañani. Yatiña utasana
walja kasta qutu lurapxañani, uka manq'a phayañataki.
Taqi kasta qutunaka lurañani:
-
P'iqinchiri qutu - (yatichirimpacha) kunurusa kunjamasa
manq'axa lurasini, khithisa sarani, ukata kunjamasa irnaqawinaka
jaljasipxañani. Yaqha kasta lurawinakatakixa Tatanakana,
yanapt'irinakana yanapt'aña munapki uka thaqañani.
-
P'iqinchiri qutu jiwakiptayirinaka - patacha listuchani,
manq'aña uta jiwakiptayani.
-
P'iqinchiri qutu lurayiri - kunanakasa munasi
uka uskuni, patachanaka qunuñanaka taqi ukanaka listuchani.
-
P'iqinchiri qutu phayiri - manq'a jat'ucha
ajllini, janiwa armasiñapakiti taqi chaqt'anakana manq'anakapa
uskuña, ukata khithinakati phayaña yanapt'aña munapki
ukanakaru jawsthapini.
-
P'iqinchiri qutu anatawi - taqi kasta anatañanaka
lurañapa, jach'a phunchawinaka, taqi kasta chaqt'anakata thuqunakapa
ukjamaraki jallallt'awinakapa suma manq'asipxañapataki.
-
P'iqinchiri qutu awisiri - jawst'awinaka lurani ukjamaraki
jach'a jiwa laphinaka, jullinaka etc.
-
P'iqinchiri qutu yatiña thaqiri - yaqha markanakata
yatiñanaka wawanakaru q'uchunakata, manq'anakata, thuqunakata ukata
anatawinaka thaqaña yanapt'ani.
-
P'iqinchiri qutu q'umachiri - niyaki manq'axa tukuyxani ukjaxa uka chaqt'a
q'umachaña yanapani.
Yuwanisata jullinakapampi mä jiwa panka
uñjañataki lurañani. Uka pankana taqi kasta chaqt'anakata
quranaka, uywanaka uñjañataki chimpt'añani. ¿Taqi
kasta uywanaka mä chaqt'anaka jakayapxi jani ukaxa mä challwa uta
qhispita lurata uka jak'ana utjiti? Jamuqanaka ukata jullinaka thaqañani,
jani ukaxa jumapachpa jamuqañani. Taqi kasta pankamataki qillqatanakata,
internet ukana yatiyawinaka thaqañani.
-
Mä chaqt'a wali munata jisk'itaki ñiq'ita (mä pusi k'uchuniru
jisk'a, taqi tuquru uñtani, lurañani). Markamata mä
chaqt'a wali munata jani ukaxa jaqinakatsa ukata mä laphi yatiyawinakapampi
lurañani.
-
Mä qutu arunakana pankapa jani arusa uñt'ki uka tumpt'irinakataki
lurañani. Jamuqanaka uskuñani qutu arunaka jani
armañataki.
-
Markasaru masinaka "internauta" tumpt'iri jutañapatakixa mä laphi
qillqata jawst'añataki lurañani. Tumpt'iri jutañapatakipinixa
suma laphi qillqata lurañani.
-
IRC masinakamaru
'internet mä tumpt'awi lurañani' ukata mä 'uru yaqha aru
yatiqañapataki' lurañani'. Yaqha aruni yaqhipa qutu arunaka
yatiqaña yant'añani.
-
Yuwanisana yaqha machaqa irnaqawinaka, irnaqirinaka uka lurañataki
mayipxiristama ukjaxa kunsa amuyt'añani. ¿Kuna irnaqawinaksa
utjañapaspa? ¿Kunata? ¿Kunjamsa yant'añataki
wakicht'asma? Jach'a yatiqawinkapki uka yatiqirinakampi kunjamsa machaqa
irnaqawinaka utjayapxaspa. Mä laphi irnaqawi thaqañanakata aka
qalltampi "THAQHASIWI" wakichañani machaqa irnaqawinaka
uñstayañataki.
-
Wakicht'añani mä 'Uru taqi kasta nayrapachatpacha
anatawinakata', ukata aka uraqina yaqha markata machaqa anataña,
jani markamana anataña yatipki uka yatiqañani.
|